Samen leven doe je samen!

Duur­zaam­heid
Naar het overzicht

Duur­zaam­heid met beleid

Aan­slui­ten op een warm­te­net, all elec­tric of wach­ten op duur­zaam gas? Op wijk­ni­veau is Por­taal druk in gesprek met de gemeen­ten over de vraag hoe onze wonin­gen in de toe­komst voor­zien wor­den van duur­za­me warm­te. Typisch Neder­lands pol­de­ren met als inzet: duur­za­me warm­te tegen de laag­ste maat­schap­pe­lij­ke kosten.

Als duur­zaam­heid in de haar­va­ten van de orga­ni­sa­tie zit, is de mis­sie van Mark Peter­se geslaagd. Mark is pro­gram­ma­ma­na­ger Duur­zaam­heid bij Por­taal. Zijn pro­gram­ma legt het fun­da­ment in de orga­ni­sa­tie om het woning­be­zit van Por­taal kli­maat­adap­tief, CO2-neu­traal en cir­cu­lair te maken. De eigen orga­ni­sa­tie krijgt hier­bij een voor­beeld­func­tie. ‘We zijn de bui­ten­boord­mo­tor van de orga­ni­sa­tie. We zor­gen ervoor dat we de juis­te ken­nis bin­nen­ha­len die we ver­vol­gens over­bren­gen op de afde­lin­gen. Als het goed is, hef­fen we ons­zelf over drie jaar weer op.’

Warm­te­plan­nen
De mees­te tijd en ener­gie van Marks bui­ten­boord­mo­tor gaat nu zit­ten in het beant­woor­den van de vraag hoe de wonin­gen van Por­taal het bes­te voor­zien kun­nen wor­den van duur­za­me warm­te. Pas­send in de regi­o­na­le ener­gie­stra­te­gie­ën van de pro­vin­cies, zijn alle gemeen­ten in Neder­land bezig met het opstel­len van een warm­te­vi­sie. Deze visie wordt op wijk­ni­veau ver­taald in een warm­te­plan. In veel wij­ken in de ste­den is een aan­zien­lijk deel van de wonin­gen in bezit van cor­po­ra­ties. De keu­zes die op wijk­ni­veau wor­den gemaakt, heb­ben dan ook gro­te gevol­gen voor hun vast­goed; de wonin­gen moe­ten aan­ge­past wor­den op de geko­zen warm­te­o­p­los­sing. Net als ande­re cor­po­ra­ties, is Por­taal dan ook nauw betrok­ken bij het maken van deze wijk­plan­nen. Het meest con­creet zijn die in de expe­ri­men­teer­ge­bie­den Schot­horst (Amers­foort), Duken­burg (Nij­me­gen) en Over­vecht (Utrecht).

Woon­las­ten op de eer­ste plaats
‘Het is ouder­wets Neder­lands pol­de­ren’, legt Mark uit. ‘We heb­ben een gemeen­schap­pe­lijk belang: het voor elkaar krij­gen van de ener­gie­tran­si­tie. Maar er zijn ook accent­ver­schil­len: de gemeen­ten wil­len zo snel moge­lijk van het gas af. Voor ons is dat geen doel op zich. Want gas kan, zeker op ter­mijn, ook her­nieuw­baar zijn. Daar­om over­we­gen wij soms nog twee exploi­ta­tie­pe­ri­o­des met cv-ketels.’ Het ver­schil in posi­tie heeft alles te maken met het belang waar Por­taal voor staat. Mark: ‘Wij wer­ken voor een kwets­ba­re doel­groep: de woon­las­ten van onze huur­ders komen op de eer­ste plaats. Daar­naast kij­ken wij naar onze inves­te­rings­ruim­te. Steeds is de vraag: wat kun­nen we aan? Onze mid­de­len zijn niet onein­dig, we moe­ten elke euro zo doel­ma­tig moge­lijk uit­ge­ven. Als der­de wegen we de impact op de reduc­tie van CO2 mee. Dat maakt ons iets flexi­be­ler en adap­tie­ver in de oplos­sin­gen die we voor­staan dan de gemeenten.’

Afwe­gings­ka­der warmte
Por­taal is actief in twaalf gemeen­ten en dus betrok­ken bij een veel­voud aan wijk­plan­nen. Om steeds tot een goe­de posi­tie­be­pa­ling te komen, heeft Por­taal samen met twee inge­ni­eurs­bu­reaus een model ont­wik­keld: het afwe­gings­ka­der warm­te. Gege­ven alle ken­mer­ken van een woning en de (finan­ci­ë­le) voor­waar­den van het warm­te­be­drijf, laat deze reken­tool zien wat de kos­ten zijn van de aan­slui­ting op het warm­te­net en wat de impact is op de CO2-reduc­tie en de woon­las­ten. Deze tool houdt dus ook reke­ning met alle aan­pas­sin­gen die in de woning nodig zijn. ‘Gesprek­ken met de gemeen­te over de aan­pak van de ener­gie­tran­si­tie moet je voe­ren op basis van fei­ten. En niet op basis van geloofs­brie­ven’, heeft Mark erva­ren. ‘Daar­om heb­ben we dit instru­ment ontwikkeld.’

Maat­schap­pe­lijk belang
De tool kan bij­voor­beeld laten zien dat aan­slui­ting op een warm­te­net voor Por­taal alleen haal­baar is als de prijs van de warm­te ver­laagd wordt. ‘Daar­op heb­ben wij geen invloed en de gemeen­te ook niet. Maar we kun­nen gemeen­ten er wél toe bewe­gen om druk te zet­ten bij de warm­te­be­drij­ven, zodat er iets aan de tarie­ven gebeurt.’

De tool kan bij­voor­beeld ook uit­wij­zen dat het effi­ci­ën­ter is om wonin­gen in een bepaal­de wijk all elec­tric te maken, op het moment dat ze toch al toe zijn aan reno­va­tie. ‘Zo’n keu­ze heeft natuur­lijk met­een gevol­gen voor de busi­nes­sca­se van het warm­te­net in een bepaal­de wijk: veel min­der aan­slui­tin­gen bete­kent hoge­re kos­ten voor de wonin­gen die wel op het net wor­den aan­ge­slo­ten. Dat gro­te­re maat­schap­pe­lij­ke belang hou­den we ook in het oog. We wil­len samen met de gemeen­ten en alle ande­re par­tij­en tot een oplos­sing komen die voor ieder­een goed uit­pakt. Dat vraagt om typisch Neder­lands pol­de­ren. Trans­pa­rant en met de wil om eruit te komen.’

Bron: Over Wonen Gespro­ken 2019